السيد محمود الهاشمي الشاهرودي
250
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)
طَير - - ) پرنده طيره طِيَره : فال بد زدن به چيزى . طيره در دوران جاهليت مرسوم بوده است . مردم جاهلى هنگام سفر و انجام دادن كارهاى مهم به رخدادها ، پرندگان و حيوانات ، فال بد زده و به سبب آن از انجام دادن كار يا رفتن به سفر خوددارى مىكردند . از اين عنوان به مناسبت در باب حج و كفارات سخن رفته است . حكم : طيره مكروه و ترك آن مستحب است . 1 رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله - بر حسب روايت نقل شده - فال نيك زدن را دوست و از فال بد زدن كراهت داشت . 2 بر پايهء روايتى ، كفّارهء طيره ، توكل بر خدا است 3 و در پرتو توكل بر خداوند تعالى و عدم اعتنا به آنچه رخ داده ، اثر سوء عملى كه به آن فال بد زده شده بر طرف خواهد شد . چنان كه در روايتى ديگر آمده است : تأثير طيره و ميزان آن به تفأل زننده بستگى دارد . اگر او آن را سبك و كوچك بشمارد ، كار بر او سبك مىشود و اگر سخت بگيرد ، سخت و دشوار مىگردد و اگر ناچيز انگارد ، هيچ اثر سوئى بر او نخواهد گذاشت . 4 براى رفع اثر سوء فال بد زدن ، صدقه دادن مستحب است و نيز در سفر هنگام رخداد چيزى كه به آن فال بد زده مىشود مستحب است اين دعا خوانده شود : « اعْتَصَمتُ بِكَ يا رَبّ مِن شَرّ ما اجِدُ فى نَفسى فاعْصِمنى مِن ذلِكَ » . 5 ( - - ) تفأل ) طيلسان طَيلَسان : نوعى جامه . واژهء طيلسان مفرد « طيالسه » عربى برگردانده شده از « تالشان » فارسى و عبارت است از نوعى بالاپوش ضخيم و بدون آستين كه تار آن ابريشم و پودش از پنبه بوده و بالاى بدن ؛ كتفها و پشت را مىپوشانيد . از كلام برخى لغويان ، پوشاندن سر نيز استفاده مىشود . 1
--> ( 1 ) . وسائل الشيعة 11 / 361 * ( 2 ) . الدروس الشرعية 3 / 165 * ( 3 ) . وسائل الشيعة 22 / 404 * ( 4 ) . الكافى ( كلينى ) 8 / 197 - 198 ؛ جواهرالكلام 33 / 193 * ( 5 ) . وسائل الشيعة 11 / 363 .